Schenken aan kinderen vanuit overwaarde: regels 2026
De jubelton is weg, maar er kan nog veel. Een eerlijk overzicht van de mogelijkheden.
📐 Direct doorrekenen? Toets de betaalbaarheid op AOW-leeftijd en bekijk wat oversluiten oplevert:
Of bekijk alle hypotheek-rekentools in één overzicht.
Het is 2026 en de woningmarkt blijft een taaie bedoeling voor starters. De tijden van de 'jubelton' liggen definitief achter ons, maar dat betekent niet dat je als ouder met lege handen staat als je kind een huis wil kopen. Sterker nog, met de huidige overwaarde op je eigen woning is er vaak meer mogelijk dan je denkt, mits je de fiscale spelregels van dit jaar scherp hebt.
Wat je na dit artikel weet:
- Hoeveel je in 2026 belastingvrij mag schenken aan je kinderen.
- Hoe je de overwaarde van je eigen woning bij banken zoals Rabobank of Florius liquide maakt.
- Waarom de 'papieren schenking' een slimme zet is voor je erfbelasting (en wat dit kost).
De schenkingsvrijstellingen van 2026: even de feiten
Laten we beginnen bij de fiscus, want daar begint en eindigt elk goed plan met geld. In 2026 is de eenmalig verhoogde vrijstelling voor de eigen woning (de jubelton) verleden tijd. Wat er overblijft is de jaarlijkse vrijstelling en de eenmalige verhoogde vrijstelling zonder bestedingsdoel.
In 2026 mag je je kind (tussen de 18 en 40 jaar) eenmalig een bedrag van € 31.813 belastingvrij schenken. Het kind mag zelf weten of dit naar een nieuwe keuken, een wereldreis of de aflossing van de hypotheek gaat. Daarnaast heb je de jaarlijkse vrijstelling van € 6.633 per kind. Schenk je meer? Dan betaalt je kind over de eerste € 150.000 maar liefst 10% schenkbelasting. Daarboven loopt dat op naar 20%. Zonde van het geld, dus we kijken liever naar hoe we die overwaarde slim inzetten.
Overwaarde opnemen: hoe krijg je die euro's uit de stenen?
De meeste ouders die ik aan tafel krijg bij RichardsOnline hebben geen € 30.000 op een spaarrekening staan, maar wel € 200.000 aan overwaarde in hun huis. Om dat geld aan je kind te geven, moet je de hypotheek verhogen of een tweede hypotheek afsluiten.
Banken zoals ABN AMRO en Munt Hypotheken kijken hier kritisch naar. Ze berekenen je maximale hypotheek op basis van je huidige inkomen (ook als je al met pensioen bent). Als je inkomen het toelaat, kun je een 'consumptief deel' opnemen. De rente op dit extra deel is niet aftrekbaar van de belasting omdat je het geld niet in je eigen woning steekt, maar weggeeft. In 2026 schommelt de rente voor een 10-jaars vaste periode rond de 4,1% voor dit soort opnames bij verstrekkers als ING of BLG.
Rekenvoorbeeld: € 50.000 schenken uit overwaarde
Stel, je hebt een woning ter waarde van € 550.000 en een restschuld van € 150.000. Je wilt je dochter € 50.000 geven voor de aankoop van haar eerste appartement in Utrecht.
- Huidige overwaarde: € 400.000.
- Vrij opneembaar (onder voorbehoud van inkomen): Je verhoogt de hypotheek naar € 200.000.
- Kosten geldverstrekker (bijv. Florius): Taxatiekosten (€ 750) + notariskosten (€ 900) + advieskosten.
- Schenkbelasting: Je geeft € 50.000. De eerste € 31.813 is vrijgesteld. Over de resterende € 18.187 betaalt je dochter 10% belasting: € 1.819.
- Maandlasten voor jou: De extra € 50.000 lenen tegen 4,1% rente (niet aftrekbaar) kost je ongeveer € 170 netto per maand aan rente.
Bij RichardsOnline vergelijken we 40+ geldverstrekkers om te zien welke bank in 2026 de soepelste voorwaarden heeft voor zo'n opname. Gebruik onze rekentools om te zien hoeveel jouw maandlasten zouden stijgen.
Schenken op papier: de alternatieve route
Soms is het niet slim om de hypotheek fysiek te verhogen, bijvoorbeeld omdat je inkomen te laag is voor een extra lening bij Rabobank of SNS. Dan kun je kiezen voor 'schenken op papier'. Je erkent dan bij de notaris dat je een bedrag schuldig bent aan je kind. Het geld blijft in jouw huis zitten, maar de vordering van je kind groeit.
Het grote voordeel? Je verlaagt je latere erfbelasting. Er zit wel een harde eis aan: je moet jaarlijks daadwerkelijk 6% rente betalen aan je kind over het geschonken bedrag. Doe je dit niet, dan ziet de Belastingdienst het bij overlijden alsnog als onderdeel van de erfenis. Voor een bedrag van € 50.000 betekent dit dat je jaarlijks € 3.000 naar je kind moet overmaken. Dit kan een mooie manier zijn om een kind te helpen met de jaarlijkse lasten van hun eigen eerste huis.
De rol van de familiehypotheek
Naast schenken kun je ook besluiten om de overwaarde te gebruiken om je kind geld te lenen. Dit noemen we de familiehypotheek. Je spreekt een marktconforme rente af (bijvoorbeeld 4,5% in 2026). Je kind mag die rente aftrekken van de belasting (mits de lening annuïtair wordt afgelost), en jij krijgt een hoger rendement op je geld dan op een spaarrekening.
Vaak zie ik een constructie waarbij de ouders de ontvangen rente direct weer terugschenken aan het kind via de jaarlijkse vrijstelling van € 6.633. Zo help je effectief met de maandlasten zonder dat het jou direct vermogen kost aan de fiscus. Dit vereist wel een nauwkeurige vastlegging in een leenovereenkomst om gedoe met de Belastingdienst te voorkomen.
Waar moet je op letten in 2026?
De regels rondom vermogen in Box 3 blijven in beweging. Het schenken van geld verlaagt jouw vermogen, wat gunstig kan zijn voor de zogeheten 'vermogensrendementheffing'. Aan de andere kant, als je geld leent uit je overwaarde via een partij als Nationale-Nederlanden of ASR, stijgen je woonlasten.
Voordat je de knoop doorhakt, kijk ik graag met je mee naar het totaalplaatje. Onze tarieven voor een doorstromer die zijn hypotheek wil verhogen voor een schenking beginnen bij € 995. Voor dit bedrag onderzoeken we niet alleen of het kan, maar ook welke van de 40+ aanbieders de laagste rente en de beste voorwaarden biedt voor jouw specifieke pensioeninkomen of overwaarde. Kijk voor een volledig overzicht op onze pagina met tarieven.
Veelgestelde vragen
Kan ik ook schenken als ik een zzp'er ben met wisselend inkomen?
Ja, maar banken kijken dan naar het gemiddelde van je laatste drie kalenderjaren. Partijen als Munt of BLG zijn vaak iets flexibeler voor ondernemers. Kijk op onze pagina over de zzp-hypotheek voor meer details over inkomensbepaling.
Moet de schenking via de notaris?
Een contante schenking of bankoverschrijving hoeft niet via de notaris, zolang je maar aangifte schenkbelasting doet. Een schenking op papier moet echter verplicht via een notariële akte, anders accepteert de Belastingdienst de schuld niet bij een later overlijden.
Wat als ik ga scheiden en de overwaarde wil schenken?
Dat is complexer, omdat de woning vaak verkocht moet worden of een van de partners de ander moet uitkopen. In dat geval is het verstandig om eerst mijn echtscheidingsadvies te bekijken voordat je toezeggingen doet aan de kinderen.
Kan ik de overwaarde ook gebruiken voor verduurzaming van het huis van mijn kind?
Zeker. Je schenkt dan het bedrag binnen de vrijstelling van € 31.813. Je kind kan dit vervolgens gebruiken voor isolatie of zonnepanelen. Soms krijgt je kind bij hun eigen bank (bijvoorbeeld Florius) dan zelfs een rentekorting op hun resterende hypotheek. Zie ook onze informatie over verduurzamen.