NHG-restschuldbescherming: wat dekt het echt in 2026?
Bij gedwongen verkoop kan NHG je restschuld kwijtschelden — maar alleen onder strikte voorwaarden. Volledige uitleg met 2 cases uit de praktijk.
NHG-restschuldbescherming: wat dekt het echt in 2026?
📐 Direct doorrekenen? Check je maximale hypotheek met NHG en de bijbehorende maandlasten en kosten:
Of bekijk alle hypotheek-rekentools in één overzicht.
Wanneer je een woning koopt met Nationale Hypotheek Garantie (NHG), betaal je een eenmalige borgtochtprovisie. In ruil daarvoor krijg je niet alleen een lagere hypotheekrente, maar ook een vangnet. Echter, over dit vangnet bestaan veel misverstanden. Veel consumenten denken dat de Stichting Waarborgfonds Eigen Woningen (WEW) elke restschuld zomaar wegstreept. Dat is niet het geval. In 2026 zijn de regels strenger dan ooit en de beoordeling is rigoureus. Als onafhankelijk adviseur met toegang tot 40+ geldverstrekkers zien wij dagelijks hoe dit proces in de praktijk verloopt. In dit artikel duiken we in de harde cijfers en de strikte voorwaarden van de restschuldbescherming.
De harde grens: verlies buiten eigen schuld
De belangrijkste regel van NHG is simpel: de bescherming treedt alleen in werking als je gedwongen bent je woning te verkopen als gevolg van een onvoorziene, ingrijpende levensgebeurtenis waar je zelf geen invloed op hebt. Het WEW hanteert hiervoor vier specifieke scenario's:
- Echtscheiding of beëindiging geregistreerd partnerschap: Als het inkomen van de achterblijvende partner onvoldoende is om de woonlasten te dragen en verkoop onvermijdelijk is.
- Werkloosheid: Inkomensverlies door onvrijwillig ontslag, waarbij vervangend inkomen (WW) onvoldoende is voor de hypotheeklast.
- Arbeidsongeschiktheid: Wanneer ziekte of letsel zorgt voor een blijvende daling in het inkomen.
- Overlijden: Het wegvallen van een partner waardoor de hypotheek voor de nabestaande onbetaalbaar wordt.
Buiten deze vier gronden is er geen sprake van kwijtschelding. Besluit je in 2026 je huis te verkopen omdat je simpelweg ergens anders wilt wonen of omdat je de buurt niet meer leuk vindt, en staat je huis "onder water"? Dan is het verlies volledig voor eigen rekening. NHG is een verzekering tegen onheil, geen garantie op een winstgevende verkoop. Bekijk ook onze informatie over de NHG-grens in 2026 om te zien of jouw woning binnen de kaders valt.
Rekenvoorbeeld: wanneer scheldt het WEW wel en niet kwijt?
Stel, je hebt in 2024 een woning gekocht voor € 430.000 met een volledige NHG-hypotheek. Door economische schommelingen en een lokale prijsdaling is de woning in 2026 nog maar € 405.000 waard. De resterende hypotheekschuld bedraagt op dat moment € 415.000. Bij verkoop ontstaat er een restschuld van € 10.000, plus verkoopkosten (makelaar, taxatie) van € 5.000. Totaalbedrag: € 15.000.
Scenario A: Vrijwillige verkoop Je vindt een leukere woning en verkoopt je huis. De restschuld van € 15.000 moet je uit eigen zak betalen of meefinancieren in een nieuwe hypotheek. Het WEW keert niets uit.
Scenario B: Gedwongen verkoop door echtscheiding Jullie gaan uit elkaar. Beiden kunnen de woning niet alleen betalen. Je meldt dit direct bij de geldverstrekker. Je doet er alles aan om het verlies te beperken (bijvoorbeeld door een goede makelaar in te schakelen). Na verkoop dien je een verzoek tot kwijtschelding in. Als je aan alle voorwaarden voldoet, wordt de € 15.000 kwijtgescholden door het WEW.
Let op: de kwijtschelding is niet onvoorwaardelijk. Je moet aantonen dat je "te goeder trouw" bent geweest. Dit betekent dat je de woning niet opzettelijk voor een te lage prijs mag verkopen en dat je achterstanden in betalingen direct hebt gemeld.
Het proces bij het WEW en de rol van de geldverstrekker
Wanneer je in de financiële problemen komt, is de eerste stap niet het WEW, maar je geldverstrekker. Zij hebben een zorgplicht en moeten samen met jou kijken of de woning behouden kan blijven. Dit heet "beheer". Er wordt gekeken naar budgetcoaching of een tijdelijke betaalpauze. Pas als verkoop de enige resterende optie is, komt de restschuldbescherming in beeld.
De geldverstrekker dient namens jou de claim in bij het WEW. Hiervoor moet een dik dossier worden aangeleverd met bewijsstukken van het ontslag, de scheiding of de medische situatie. Het WEW toetst dit dossier aan de normen van 2026. Een cruciale voorwaarde is de medewerkingsplicht. Heb je tijdens de looptijd van de hypotheek zonder toestemming extra leningen afgesloten waardoor je nu in de problemen zit? Dan kan het WEW besluiten de claim af te wijzen.
Voor starters die dit risico willen minimaliseren, is een goede start essentieel. Wij helpen starters met een hypotheek voor een scherp tarief van € 795 (zonder verzekeringsadvies) of € 1.295 inclusief advies over arbeidsongeschiktheidsverzekeringen die aansluiten op de NHG-voorwaarden.
Beperkingen en de kleine lettertjes in 2026
Hoewel NHG veel zekerheid biedt, zijn er duidelijke beperkingen aan de dekking. Ten eerste worden niet alle kosten gedekt. Achterstallige rente door wanbetaling wordt vaak maar tot een bepaald maximum (meestal 6 of 9 maanden) vergoed. Heb je de hypotheekbetalingen twee jaar lang laten versloffen zonder actie te ondernemen? Dan dekt het WEW dat deel van de schuld niet.
Daarnaast is er de "haircut" voor banken. Sinds enkele jaren dragen geldverstrekkers een klein deel van het risico zelf (10%). Dit stimuleert banken om samen met de klant naar oplossingen te zoeken in plaats van direct over te gaan tot executieverkoop. Voor jou als consument betekent dit dat de bank kritischer is op je verkoopplan.
Verder gelden er strikte regels voor de staat van de woning. Als je de woning hebt laten verpauperen, waardoor de verkoopwaarde aanzienlijk lager is dan marktconform, kan het WEW de claim korten. Ze vergelijken de verkoopopbrengst met een onafhankelijke taxatie die de marktwaarde bij goed onderhoud weergeeft. Investeren in onderhoud blijft dus cruciaal, zelfs in tijden van financiële nood. Als je bij aankoop twijfels hebt over de staat van een woning, raden wij altijd een bouwkundige keuring aan om toekomstige claims niet in gevaar te brengen.
Kosten van advies en begeleiding
Het regelen van een NHG-hypotheek vraagt om secuur werk. Bij RichardsOnline hanteren we transparante tarieven voor onze dienstverlening. Voor een doorstromer die een nieuwe NHG-hypotheek wil afsluiten zonder aanvullend verzekeringsadvies rekenen wij € 995. Wil je dat wij ook de risico's op arbeidsongeschiktheid en overlijden volledig in kaart brengen en de bijbehorende polissen adviseren, dan is het tarief € 1.495. Het losse verzekeringsadvies kost respectievelijk € 150 of € 250, afhankelijk van de complexiteit.
Mocht je al een hypotheekvoorstel hebben liggen en willen weten of de NHG-aspecten correct zijn verwerkt, dan kun je bij ons terecht voor een second opinion voor € 295. Voor aanvullende zaken zoals een overbruggingshypotheek rekenen we € 395 en voor het stellen van een bankgarantie € 250.
Veelgestelde vragen
Wat gebeurt er als ik mijn baan verlies en de hypotheek niet meer kan betalen?
Je moet direct contact opnemen met je hypotheekadviseur en de bank om een beheerplan op te stellen. Als blijkt dat verkoop onvermijdelijk is en je nieuwe inkomen (WW) onvoldoende is, zal de bank na verkoop een claim indienen bij het WEW voor de restschuld.
Kan ik de restschuld ook kwijtgescholden krijgen als ik ga verhuizen naar een goedkopere woning?
Nee, vrijwillige verkoop, zelfs als dit financieel verstandiger lijkt, valt nooit onder de kwijtscheldingsregeling van NHG. De bescherming is uitsluitend bedoeld voor noodsituaties waarin je gedwongen wordt de woning te verlaten.
telt de NHG-waarborg ook voor de kosten van de makelaar tijdens verkoop?
Ja, de gebruikelijke verkoopkosten zoals makelaarscourtage en de kosten voor een verplicht taxatierapport bij verkoop worden meegenomen in de berekening van de restschuld die voor kwijtschelding in aanmerking komt, mits deze kosten redelijk zijn.
Wil je precies weten hoe NHG in jouw situatie uitpakt en welke van de 40+ geldverstrekkers de beste voorwaarden biedt? Neem contact op met RichardsOnline voor een persoonlijk gesprek.