Variabele of vaste rente in 2026: wat is verstandig?
Variabel 3,3%, 10 jaar vast 3,7%. Slechts 0,4% verschil. Wanneer is variabel een kans en wanneer een valkuil? Compleet doorgerekend.

Met variabel op 3,3% en 10 jaar vast op 3,7% lijkt variabel een no-brainer. Toch koos in Q1 2026 slechts 4,8% van de nieuwe hypotheken voor variabel. Waarom? En wanneer maakt variabel wél sense?
Wat je na dit artikel weet
- Hoe variabele rente in 2026 wordt bepaald (Euribor-koppeling)
- Drie historische schokken die variabel duur maakten
- Wanneer variabel slim is in 2026
- Stress-test: kun je 5,5% nog dragen?
Hoe werkt variabele rente in 2026?
Variabel = 3-maands Euribor + opslag (1,1–1,5% bij grote banken). Bij elke ECB-rentewijziging volgt je rente binnen 3 maanden. Geen boeterente bij wisselen of aflossen — flexibiliteit is de grootste plus.
De historische les
- 2021: variabel ~1,5%, 10 jaar vast 1,2% → variabel duurder geworden tot 5,2% in 2023
- Eind 2023: variabel op piek 5,4%
- Juni 2026: terug naar 3,3% na ECB-verlagingen
- Wie kort variabel had: kreeg klap; wie 10 jaar vast had in 2021 (~1,2%): ongeschonden
Wanneer is variabel slim in 2026?
- Korte horizon: je gaat binnen 2–3 jaar verkopen of aflossen (geen boeterente!)
- Brug naar groot kapitaal: erfenis, bonus of bedrijfsverkoop in komende 18 maanden
- Ruime buffers: je kunt 6+ maanden hogere lasten dragen zonder stress
- Rente-overtuiging: je verwacht onderbouwd verdere ECB-verlaging
Stress-test: kun je 5,5% dragen?
Voor je variabel kiest, reken door:
- Huidige variabele lasten op 3,3% → €1.530/mnd op €350.000
- Stress-scenario 5,5% → €1.987/mnd
- Verschil: €457/maand extra
Kan je netto-inkomen dat 12 maanden dragen zonder reserves aan te tasten? Zo niet: niet doen.
Hybride: 80% vast + 20% variabel
Steeds populairder. Bv. €280.000 op 10 jaar vast (€1.290/mnd) + €70.000 variabel (€280/mnd). Je hoofdsom is afgedekt, variabel deel kun je versneld aflossen zonder boete. Beschikbaar bij Rabobank, ABN AMRO, ING en Florius.
Veelgestelde vragen
Hoe vaak verandert variabele rente?
Meestal kwartaal. Sommige aanbieders (Munt) per maand. Bij iedere wijziging krijg je een notificatie.
Geldt NHG ook bij variabel?
Ja, dezelfde premie en regels. Renteafslag vaak iets kleiner: ~0,3% in plaats van 0,5%.
Wat als ik later toch vast wil?
Bij vrijwel alle aanbieders kun je kosteloos overstappen naar vast bij de bestaande bank. Wel tegen de op dat moment geldende rente. Zie oversluiten dezelfde bank.
Wil je weten of variabel of een hybride bij jouw situatie past? Plan een gratis kennismakingsgesprek — wij rekenen door op 40+ aanbieders.